News

Soundbyte 70: Mens machine interface

18 november 2012

In de afgelopen jaren heb ik het plezier gehad om de nodige keren samen te werken met mannen als Niels en Ivo, of Bram en Pascal. Je snapt het, user interface designers. Gasten waarvan de rechter hersenhelft – als ik het goed begrepen heb – gemiddeld genomen actiever is. Dat is het deel wat gevoelig is voor kleuren en andere indrukken, wat zich rot associeert, en waar door het holistische intuïtieve karakter een bron van creatieve impulsen ontstaat. Daar komen verrassende en inspirerende visuele ontwerpen uit en goede scherm interacties na het nodige kneedwerk.

Waar moet dit verhaal heen, zul je denken? Deze week ben ik gestart bij een nieuwe opdrachtgever. En dat thema van mens machine interface kwam net een keer teveel binnen bij me. Ik wil mijn verhaal graag middenin beginnen, bij het eerste kopje koffie bij de opdrachtgever. Zeer lekker, moet ik zeggen. Vers gemalen bonen, keuze uit enkele of dubbele espresso, kleine of grote cappucino, en ga zo maar door. Het is even lastig dat ik vergeten ben om welk merk apparaat het gaat, dan had ik hier een afbeelding kunnen plaatsen; dat houd je van me tegoed. Het bedieningspaneel is tamelijk strak, met zwarte brede knoppen met naast ieder knop een helder lichtblauw lampje. Bovenaan het paneel zit een klein display met een of andere commodore64-achtige symbolen erin afgebeeld. Op iedere knop staat aan de bovenzijde bijvoorbeeld ‘Espresso’ en daaronder, gescheiden door een haarlijntje, ‘2x Espresso’. So far, so good.

1633_Koffieautomaat

Ik wil graag die dubbele espresso. Mijn gastheer drukt op de knop voor ‘Espresso’ en realiseert zich vervolgens dat ie de ‘2x Espresso’ had moeten selecteren. Geen nood. Hij had op die brede zwarte knop gedrukt, maar er gebeurde niets. Je moet namelijk op het lichtblauwe rondje ernaast drukken … dat is niet een signaallampje, het is de knop. Hij vertelde me dat hijzelf theedrinker is en het alweer enige tijd terug is dat hij dit apparaat bediend had. Gelukkig was hij zich nu weer ervan bewust dat hij voor de “onderste keuze” van de zwarte niet-knop…. op het display moest drukken. Jawel, het display is een klein touchscreen en daarmee selecteer je de onderste keuze van wat er op zo’n zwarte “knop” staat. Briljant, hoe verzin je het. Het is ongetwijfeld de botsing tussen linker- en rechter hersenhelft; tussen functionaliteit, kostprijs, en esthetiek. Of zoiets.

Om weer verder te gaan, die dubbele espresso was niet voor niets. Aangezien ik op 10 minuten loopafstand van Amsterdam Centraal moest zijn, ben ik vanzelfsprekend met de trein gegaan. Als gezegend (?)  leaseauto rijder was het alweer 3 jaar geleden dat ik met de trein was geweest.En dat betekende dat ik een goede aanleiding had om een OV-chipkaart aan te schaffen. De dag van tevoren keek ik op OV9292 en zocht op hoe een en ander werkt. Ai, eerste fout: er zijn 2 types OV-chipkaarten, namelijk anoniem of persoonlijk. En een persoonlijke betekent enkele dagen wachten tot ie in de brievenbus valt. Geen nood, dan maar een anonieme. Kon ik mooi even voor zessen bij de lokale Primera in het dorp halen. En daar hebben ze  dan ook nog een oplaadpunt: chipkaart met saldo, een gelukkig man! “Niet vergeten ‘m te activeren”, riep de vriendelijke Primera me na. Eh, activeren? Ik heb iets gemist. Ik heb het ding aangeschaft en opgeladen, wat valt er nog te activeren? ’s Avonds opzoeken op de NS-site. Wat een kletskoek, activeren; er wordt helemaal niks geactiveerd. Het is simpel: je kunt met de 1e of 2e klasse reizen. Maar moet je dat natuurlijk wel even tegen de OV-chipkaart vertellen.

Wel weer een beetje jammer: dat activeren kan alleen bij een NS-kaartautomaat op de stations en niet via internet. Dus toch ’s ochtends op het perron op zoek naar zo’n apparaat. Nou ben ik niet de domste, maar na een minuut op de knoppen op het touchscreen gedrukt te hebben, begon ik toch ernstig aan mezelf te twijfelen en ook enige tijdsdruk te voelen. Even een mentaal stapje naar achter: helemaal onderin het scherm stond een uitermate duidelijke verklarende tekst wat ik moest doen. Jammer dat dat nou volledig buiten mijn visueel focusgebied was, aangezien die blauwe knoppen strak linksboven gepositioneerd zijn. Tja.

Laat ik er nog één andere ervaring aan toevoegen. Op de terugweg moest ik weer overstappen op Amersfoort Schothorst, zo’n klein stationnetje bij de woonwijk. Dit keer echter kon ik niet gewoon het perro oversteken, maar moest ik het station verlaten, onder het spoor door, en aan de andere kant weer omhoog naar het perron. Ik volg de uitgaande stroom reizigers en zie verbluft dat iedereen voor mij uitcheckt bij het verlaten van het perron. Ik dus ook maar. Aan de andere kant bovengekomen probeer ik trouw weer in te checken. Rood licht, felle zoemer, “U bent al uitgecheckt” in het display. In mijn gedachten hoorde ik de stationsomroeper door de speakers: “Op perron 3 is weer zo’n nitwit die niet snapt hoe het werkt.

Ja, ik wéét dat ik uitgecheckt ben. Ik wil graag weer inchecken. Mijn analytische linkerhersenhelft snapt het: er is vast een of andere timeout ingesteld en ik zal even moeten wachten alvorens ik weer kan inchecken. Jammer dat de trein dadelijk al vertrekt … O nee, gelukkig: hij is uitgevallen. Ik moet een half uur extra wachten op de volgende, die wél rijdt. Aangezien het inmiddels 19:30 uur is, heb ik ook alle gelegenheid om het station en de omgeving van het station af te zoeken voor iets eetbaars. Misschien in de afvalbakken? 

Ik eindig deze soundbyte graag met een toepasselijk nummer dat ik afgelopen week op TV gehoord heb: ‘Keep your head up’ :-). Ik had vrijdagavond ‘The Voice of Holland’ opstaan, waar ze met de liveshows begonnen zijn. Sandra van Nieuwland heeft een stem die sterk aan die van Adele doet denken. Dat kan overigens een nadeel zijn. Hoe dan ook, prachtig zoals ze zingt. Luister zelf:

Groet, Ton

8 Responses to Soundbyte 70: Mens machine interface

  1. marcelo says:

    “Misschien in de afvalbakken?” — heerlijk, dat een mens zo krom gaat denken na geconfronteerd te worden met zoveel geweldige interfaces 🙂 ROFL!

  2. Snah says:

    Heel vaak denk je: “Dit gebeurt alleen maar ergens anders of op hippe websites (http://www.baddesigns.com/examples.html)…” Helaas dus. Zucht…

  3. Niels says:

    Wat een toeval, van de week hebben we om tafel gezeten met een Nederlandse leverancier van o.a. het soort (touch) bedieningspanelen die je beschrijft – om te kijken wat voor toegevoegde waarde onze (UX, UI en Industrieel) ontwerpers bij het intuïtiever maken van de bediening / interface hebben!
    Er valt, zoals je zegt, nog veel te verbeteren aan de MMI die we om ons heen zien. Wat er ontbreekt in het ontwikkelproces zal per geval verschillen. Een leuk boek over het onderwerp: Simple and Usable door Giles Colborne , zie http://www.simpleandusable.com. Maar goed, er is nog werk te doen dus hup, vol goede moed – er tegenaan!

  4. Peter says:

    Ik waarschuw je alvast: als je ’t ooit waagt om met die OV-chipkaart met de bus te gaan reizen, dan stuit je nog op een paar “mijn hemel, wie heeft dit mens-machine interface bedacht? een scholier op snuffelstage?” momentjes. Bijv. dat bij het in- c.q. uitstappen de in/uitcheck automaat niet vertelt of je ingecheckt of uitgecheckt bent, maar je dat zelf laat uitzoeken aan de hand van zeer vriendelijke maar in het verband zeer cryptische boodschappen als “goede reis!”. En dat je ook geen houvast hebt aan de geluids die die er bij geeft, want die zijn bij in- en uitchecken hetzelfde (ook erg handig voor de visueel gehandicapte medemens). Etc, enzovoort.
    Hoeveel miljoen (miljard?) was er ook al weer besteed aan dit systeem?

  5. Erg meta om op deze manier ook de user-interface van de blog engine aan de kaak te stellen.

    Erg herkenbare gebruiksinterface ongemakken. Mijn persoonlijke is de afstandbediening van de digitale ontvanger. Hier moet ik afhankelijk van de context op “ok” of op de gele knop drukken om meer over een programma te weten te komen.

  6. Ivo Domburg says:

    Moet je eens proberen een parkeerkaartje te kopen in Nijmegen; ook zo’n prachtige gebruikservaring. Een touchscreen waar je (altijd, op alle apparaten) net iets ONDER de knoppen moet drukken. En het apparaat gaat pas aan zodra er iemand voor staat (da’s tenminste de bedoeling), maar de sensor is niet gevoelig genoeg, dus je moet eerst een dansje maken voor het apparaat voordat hij je ziet. Wel leuk om te zien dat allerlei mensen de apparaten ondertussen van verklarende stickers hebben voorzien: ‘Hier zwaaien om te activeren’, ‘Niet op de knoppen drukken, eronder’, etc. Ziet er nog leuk uit ook. Samen met al die dansende mensen zie ik de parkeerautomaten maar als een culturele aanwinst voor de stad.

  7. Erwin says:

    Mijn ervaringen uit Amsterdam waren dat veel gebruikers daar al een analoge oplossing voor gevonden hadden:

    – zet beide handen op de metalen zijkanten van het poortje
    – trek je knieën op en haal je benen naar achter
    – zwaai naar voren en strek je benen uit zodat je hakken contact maken met de deuren

    Enige kosten zijn wat verontwaardigde blikken (afhankelijk van het station waar je bent)

  8. Barry Haanstra says:

    Daarom tik je als gezegend (!) leaseauto rijder ook gewoon ‘Q-Park Bijenkorf Amsterdam’ in op de wel werkende UI van je navigatiesysteem. Een paar uur daar staan is stukken goedkoper dan met de trein.
    Je verhaal was dan wel een stuk korter (en minder vermakelijk) geweest…

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *